15 αποφθέγματα του “σκοτεινού” και προσωκρατικού φιλόσοφου Ηρακλείτου. | Ανοπαία ατραπός
Ανοπαία ατραπός

15 αποφθέγματα του “σκοτεινού” και προσωκρατικού φιλόσοφου Ηρακλείτου.

ΚΑΤΗΓΟΡΙΕΣ:ΕΛΛΑΔΑ, ΙΣΤΟΡΙΑ
24 Οκτωβρίου 2018 18:59:00

Ο Ηράκλειτος έχει μείνει στην ιστορία ως ο ‘Σκοτεινός Φιλόσοφος’.  Αυτός ο χαρακτηρισμός του αποδόθηκε, καθώς ελάχιστα από τα έργα του έχουν διασωθεί, αλλά και για τον αινιγματικό χαρακτήρα που έχει η φιλοσοφία του. Τα αποφθέγματά του ακολουθούν το αινιγματικό ύφος.
Ο Ηράκλειτος ο Εφέσιος υπήρξε σπουδαίος προσωκρατικός φιλόσοφος. Έζησε τον 6ο με 5ο αιώνα π.Χ, στην Έφεσο της Μικράς Ασίας.
Είναι γνωστός για την ιδέα της συνεχούς αλλαγής που διέπει το σύμπαν. Σχεδόν νομοτελειακά. Πίστευε πως ο κόσμος δημιουργείται από την φωτιά, την αντίθεση και τον πόλεμο μεταξύ των αντιθέτων.

Το μοναδικό φιλοσοφικό του έργο, που γνωρίζουμε ότι άφησε πίσω του ονομάζεται ‘Περί φύσεως’ και διαιρείται σε 3 μέρη :

  • To μέρος του σύμπαντος
  • Το μέρος της πολιτικής
  • Το μέρος της θεολογίας

Αυτό το σύγγραμμα είναι γραμμένο με ασάφεια επίτηδες, ώστε να μπορεί να γίνεται αντιληπτό μόνο από ικανούς ανθρώπους και αφιερώθηκε στο ιερό της Αρτέμιδος, το οποίο είναι σύμβολο του ελληνικού πολιτισμού.
Ας δούμε τώρα μερικά από τα κορυφαία αποφθέγματα αυτού του μεγάλου φιλοσόφου, που θα σου δώσουν μια διαφορετική οπτική στην ύπαρξη και τον κόσμο.

Ἔφη ὡς ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων.
Ο δαίμονας για τον άνθρωπο είναι ο χαρακτήρας του.
ἐὰν μὴ ἔλπηται ἀνέλπιστον οὐκ ἐξευρήσει, ἀνεξερεύνητον ἐὸν καὶ ἄπορον.
Αν δεν ελπίζεις, δε θα βρεις το ανέλπιστο, που είναι ανεξερεύνητο και απλησίαστο.
ὁδὸς ἄνω κάτω μία καὶ ὡυτή.
Ο δρόμος που ανεβαίνει κι ο δρόμος που κατεβαίνει είναι ένας κι ο ίδιος δρόμος.
ἀθάνατοι θνητοί, θνητοὶ ἀθάνατοι. ζῶντες τὸν ἐκείνων θάνατον, τὸν δὲ ἐκείνων βίον τεθνεῶτες.
Οι αθάνατοι είναι θνητοί και οι θνητοί αθάνατοι· αυτοί ζουν από το θάνατο εκείνων κι εκείνοι πεθαίνουν από τη ζωή αυτών.

ξυνὸν γὰρ ἀρχὴ καὶ πέρας ἐπὶ κύκλου περιφερείας.
Στην περιφέρεια του κύκλου η αρχή και το πέρας συμπίπτουν.
θυμῷ μάχεσθαι χαλεπόν· ὅ τι γὰρ ἂν θέλῃ, ψυχῆς ὠνεῖται.
Είναι δύσκολο να πολεμά κανείς την καρδιά του· γιατί αυτό που θέλει, το αγοράζει με ψυχή.
Ὁ Ἡράκλειτός φησι τοῖς ἐγρηγορόσιν ἕνα καὶ κοινὸν κόσμον εἶναι, τῶν δὲ κοιμωμένων ἕκαστον εἰς ἴδιον ἀποστρέφεσθαι.
Για τους ξύπνιους ένας και κοινός κόσμος υπάρχει, αλλά κάθε κοιμισμένος ξαναγυρνά στο δικό του ιδιαίτερο κόσμο.
πολυμαθίη νόον <ἔχειν> οὐ διδάσκει·
Η πολυμάθεια δε διδάσκει να έχεις νου.
ἐδιζησάμην ἐμεωυτόν.
Αναζήτησα τον εαυτό μου.
Πόσῳ δὴ οὖν βέλτιον Ἡράκλειτος παῖδες ἀθύρματα νενόμικεν εἶναι τὰ ἀνθρώπινα δοξάσματα.
Οι ανθρώπινες σκέψεις είναι παιχνίδια παιδιών.
αἱρεῦνται γὰρ ἓν ἀντὶ ἁπάντων οἱ ἄριστοι, κλέος ἀέναον θνητῶν, οἱ δὲ πολλοὶ κεκόρηνται ὅκωσπερ κτήνεα.
Οι άριστοι προτιμούν το ένα από όλα, την αιώνια δόξα των θνητών. Αλλά οι πολλοί χορταίνουν σαν τα κτήνη.
βλὰξ ἄνθρωπος ἐπὶ παντὶ λόγωι ἐπτοῆσθαι φιλεῖ.
Ο βλάκας μπροστά σε κάθε λόγο αγαπά να τρομάζει.
ἀνθρώποις γίνεσθαι ὁκόσα θέλουσιν οὐκ ἄμεινον.
Για τους ανθρώπους δεν είναι το καλύτερο να γίνονται όσα θέλουν.
κακοὶ μάρτυρες ἀνθρώποισιν ὀφθαλμοὶ καὶ ὦτα βαρβάρους ψυχὰς ἐχόντων.
Τα μάτια και τα αυτιά είναι κακοί μάρτυρες για τους ανθρώπους που έχουν βάρβαρες ψυχές.
μὴ ἐπιλίποι ὑμᾶς πλοῦτος, <ἔφη,> Ἐφέσιοι, ἵν᾽ ἐξελέγχοισθε πονηρευόμενοι.
Ποτέ να μη σας λείψει ο πλούτος, Εφέσιοι, για να βγαίνει στη φόρα η πονηριά σας.

ο Ἡράκλειτος ὁ Ἐφέσιος ήταν Έλληνας προσωκρατικός φιλόσοφος που έζησε τον 6ο με 5ο π.Χ. αιώνα στην Έφεσο, στην Ιωνία της Μικράς Ασίας. Ήταν απόγονος του ιδρυτή της πόλης, Ανδρόκλου. Λίγα μας είναι γνωστά για τα πρώτα χρόνια και τη μόρφωσή του αλλά θεωρείται μάλλον αυτοδίδακτος και εμπνευσμένος, παρά εργατικός μελετητής του φυσικού κόσμου. Λόγω της έλλειψης γνώσης για το σύνολο του έργου του, καθώς λίγα έχουν διασωθεί, αλλά και για την αινιγματική φύση της φιλοσοφίας του, καλείται «Σκοτεινός». heraclitus-300×265-e1300056697152 Ο Ηράκλειτος είναι γνωστός για την ιδέα της συνεχούς αλλαγής που διέπει ως νόμος το σύμπαν. Δική του είναι η φράση «Κανείς δεν μπορεί να μπει στο ίδιο ποτάμι δύο φορές». Πίστευε στο ότι ο κόσμος δημιουργείται από τη «φωτιά», την αντίθεση και τον πόλεμο μεταξύ των αντιθέτων, στο οποίο συμπληρώνει: «τα εναντιόδρομα έχουν ενιαία φορά – από τα αντίθετα γεννιέται η ωραιότερη αρμονία». Ας δούμε τα καλύτερα γνωμικά του που καταγράφτηκαν από ιστορικούς: Για τους ξύπνιους υπάρχει ένας και κοινός κόσμος, αλλά o κάθε κοιμισμένος καταφεύγει στον δικό του κόσμο. Οι κοιμισμένοι είναι εργάτες και συνεργοί σ’ αυτά που γίνονται στον κόσμο. Η μοίρα του ανθρώπου είναι ο χαρακτήρας του. Για εμένα ο ένας αξίζει όσο δέκα χιλιάδες, εάν είναι άριστος. Αν δεν ελπίζεις το ανέλπιστο, δεν θα το βρεις. Οι γνώμες των ανθρώπων είναι παιδιάστικα παιχνίδια. Είναι δύσκολο να πολεμά κανείς την καρδιά του· γιατί αυτό που θέλει, το αγοράζει με ψυχή. Τα πάντα ρει και ουδέν μένει. (Όλα εξελίσσονται και τίποτα δεν μένει αμετάβλητο.) Ο ποιό ωραίος πίθηκος είναι άσχημος σε σχέση με τον άνθρωπο. Θάνατός εστιν οκόσα εγερθέντες ορέομεν, οκόσα δε εύδοντες ύπνος. (μτφρ: Θάνατος είναι όσα βλέπουμε ξύπνιοι, ενώ όσα βλέπουμε κοιμισμένοι είναι ύπνος) Εδιζησάμην εμεωυτόν. (μτφρ: αναζήτησα τον εαυτό μου) Αν ο ήλιος δεν υπήρχε, θα ήταν νύχτα παρά τα άλλα άστρα Tο πρωί είναι το ξεκίνημα της νύχτας. Η γέννηση είναι το ξεκίνημα του θανάτου. Τα ψυχρά θέρεται, θερμόν ψύχεται, υγρόν αυαίνεται, καρφαλέον νοτίζεται. (μτφρ: τα ψυχρά θερμαίνονται, το θερμό ψύχεται, το υγρό ξεραίνεται, το στεγνό δροσίζεται.) Εάν μη έλπηται ανέλπιστον, ουκ εξευρήσει. (μτφρ: αν δεν ελπίζεις το ανέλπιστο, δεν θα το βρεις.) Και ο κυκεών διίσταται μη κινούμενος. (μτφρ: ακόμα και ο χυλός κόβει όταν δεν ανακατεύεται) Ύβριν χρη σβεννύναι μάλλον ή πυρκαϊήν. (μτφρ: προτιμότερο να σβήνεις την υπεροψία παρά την πυρκαγιά) Ήλιος ούκ αν υπερβήσεται μέτρα. (μτφρ: ακόμα και ο ήλιος δεν μπορεί να υπερβεί τα μέτρα που του αναλογούν) Ο ήλιος, καθάπερ ο Ηράκλειτος φησι, νέος εφ’ ημέρη εστίν. (μτφρ: ο ήλιος, όπως λέει και ο Ηράκλειτος, κάθε μέρα είναι καινούργιος) Ήθος ανθρώπω δαίμων. (απόδοση: ο χαρακτήρας του ανθρώπου είναι το πεπρωμένο του) Μεταβάλλον αναπαύεται (ερμηνεία: Στην αλλαγή βρίσκουν τα πράγματα ανάπαυση) Βλαξ άνθρωπος επί παντί λόγω επτοήσθαι φιλεί. μτφρ: ο βλάκας θέλει να πτοείται με το παραμικρό Αθάνατοι θνητοί, θνητοί αθάναντοι, ζώντες τον εκείνων θάνατον, τον δε εκείνων βίον τεθνεώτες. (μτφρ: οι αθάνατοι είναι θνητοί, οι θνητοί είναι αθάνατοι που ζουν το θάνατο εκείνων ενώ πεθαίνουν τη ζωή εκείνων) Κρύπτειν αμαθίην κρέσσον, ή ες το μέσον φέρειν. (μτφρ: καλύτερα να κρύβεις την αμάθειά σου παρά να την φανερώνεις) Οδός άνω και κάτω μία. (ερμηνεία: Ο δρόμος που πάει προς τα πάνω είναι ο ίδιος δρόμος που πάει προς τα κάτω) Μη εική περί των μεγάλων συμβαλλώμεθα. (μτφρ: να μην κάνουμε αστήριχτες εικασίες για μεγάλα ζητήματα) Μη λάλει προς ηδονήν. (μτφρ: να μη μιλάς μόνο και μόνο επειδή αυτό σε ευχαριστεί) Ποταμώ ουκ έστιν εμβήναι δις τω αυτώ. (μτφρ: δεν μπορείς να μπεις δυο φορές στο ίδιο ποτάμι) Ακούσαι ουκ επιστάμενοι ουδ’ επείν. (μτφρ: μην ξέροντας να ακούν δεν ξέρουν και να μιλούν) Όνους σύρματ’ αν ελέσθαι ή χρυσόν. (μτφρ: Τα γαϊδούρια προτιμούν τα τρώνε σκουπίδια παρά χρυσό.) Απόντι μη μάχου. (μτφρ: μην τα βάζεις με κάποιον που είναι απών) Ξυνόν γαρ αρχή και πέρας επί κύκλου περιφερείας. (μτφρ: σε έναν κύκλο, κάθε σημείο είναι ταυτόχρονα και αρχή και τέλος.) Ύες βορβόρω ήδονται μάλλον ή καθαρώ ύδατι. (μτφρ: τα γουρούνια ευχαριστιούνται περισσότερο στον βούρκο, παρά στο καθαρό νερό) Ο δε γε Ηράκλειτος έλεγε την οίησιν προκοπής εγκοπήν. (μτφρ: η έπαρση είναι εμπόδιο της προκοπής) Τα ανθρώπων δοξάσματα παίδων αθύρματα. μτφρ: (οι γνώμες των ανθρώπων είναι παιδιάστικα παιχνίδια.) Πηγές: mousa.gr, Γνωμικολογικόν, ethnos

Διαβάστε όλο το άρθρο: https://www.tilestwra.com/30-apofthegmata-tou-skotinou-ke-prosokratikou-filosofou-iraklitou/


Ενημέρωση μέσω e-mail

Συμπληρώστε το email:



Βιογραφικό

Χρήστος Κασταμονίτης

Ο Χρήστος Κασταμονίτης γεννήθηκε στην Αθήνα το 1973. Φοίτησε στο πανεπιστήμιο του Coventry στην Αγγλία, όπου και σπούδασε Επιστήμη Ηλεκτρονικών Υπολογιστών. Έχει μεταπτυχιακό στο Management από το πανεπιστήμιο του Υork στην Αγγλία. Είναι μέλος του Project Management Institute. Εργάζεται ως Senior Business Process Analyst στις Βρυξελλες. Εχει Αρθρογραφησει στα περιοδικά "Τρίτο Μάτι", «Hellenic Nexus» ,"ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ". Έχει εμφανιστεί σε πλήθος τηλεοπτικών εκπομπών όπως "ΦΥΓΟΚΕΝΤΡΟΣ" , "ΟΙ ΠΥΛΕΣ ΤΟΥ ΑΝΕΞΗΓΗΤΟΥ" ,"ΑΘΕΑΤΟΣ ΚΟΣΜΟΣ", "ΠΑΝΩ ΣΤΗΝ ΩΡΑ" ,"ΑΠΟΡΡΗΤΑ ΣΕΝΑΡΙΑ", "ΚΩΔΙΚΑΣ ΜΥΣΤΗΡΙΩΝ" , "MEGA Σαββατοκύριακο" καθώς και σε πολλές ραδιοφωνικές εκπομπές .Στα ερευνητικά του ενδιαφέροντα συγκαταλέγονται τα UFO, η ιστορία του ευρύτερου ελληνικού χώρου κ.ά. Στα συλλεκτικά του ενδιαφέροντα περιλαμβάνονται τα γραμματόσημα, τα νομίσματα και τα χαρτονομίσματα.Είναι Έφεδρος Ειδικός Επιστήμονας του Γ.Ε.Σ στο κλάδο των Διαβιβάσεων.Συμμετείχε στις ραδιοφωνικές εκπομπές ΑΓΝΩΣΤΟΙ ΕΠΙΣΚΕΠΤΕΣ και ΟΙ ΧΡΗΣΤΕΣ στο ATHENSJUKEBOX .Ειχε επισης και την δική του ραδιοφωνική εκπομπή με τίτλο "ΔΙΑΒΑΙΝΟΝΤΑΣ ΤΗΝ ΑΝΟΠΑΙΑ ΑΤΡΑΠΟ" στο web radio του Ε.Ο.Ε με θέματα που σκοπό έχουν να ξυπνήσουν και άλλους συντρόφους για να περιμένουμε τους βαρβάρους ξένους ή μη.Προσωπικό email : kastamonitis@gmail.com


Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνση σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *

error: